Ongewenst gedrag bij topsport SV Pax

HOOFDDORP/BEEKBERGEN – De KNGU c.q. ‘Dutch Gymnastics’ heeft op vrijdag 9 maart 2019 aangekondigd scherpere regels te gaan hanteren voor een veilig topsportklimaat, nu het Instituut voor Sportrechtspraak (I.S.R.) heeft geconcludeerd dat er sprake is geweest van een aantal gevallen van ongewenst c.q. grensoverschrijdend gedrag binnen de topsportafdeling Turnen Dames van het Regionaal Talentopleidingscentrum (T.O.C./R.T.C.) SV Pax in Hoofddorp. Het I.S.R. zou dit onderzocht hebben op verzoek van de turnbond. Het regionaal TOC-keurmerk, waarvoor een veilig sportklimaat een vereiste is, is niet in het geding door deze incidenten. 

Alhoewel er in de persverklaring gezegd wordt dat elk incident er één te veel is en de turnbond indien noodzakelijk ingrijpt bij signalen van ongewenst c.q. grensoverschrijdend gedrag, wordt niet uitgelegd wat de scherpere regels worden. De verantwoordelijkheid voor het bewerkstelligen, herstellen en handhaven van een positief (topsport)klimaat wordt door de KNGU bovenal bij de vereniging gelegd, dus in dit geval bij het regionaal TOC SV Pax in Hoofddorp waar het ongewenst c.q. grensoverschrijdend gedrag is geconstateerd.

SV Pax, dat vijf jaar terug op 30 maart 2014 officieel erkend werd door de KNGU als regionaal T.O.C. en waarbij ze o.a. (blijvend) aan de criteria voor veilig sporten moest voldoen, heeft volgens de turnbond afspraken gemaakt over communicatie, verantwoordelijkheden, preventie, coaching en intervisie. De KNGU ondersteunt hierin en zal samen met de club eind van het jaar dit evalueren.

De KNGU benadrukt daarbij het belang dat trainers en coaches veilig kunnen werken zonder onrechtmatig beschuldigd te worden. Aandacht voor hun pedagogische kwaliteiten en die van alle betrokkenen in de gymsport zou volgens de bond bijdragen aan een veilig(er) en positief topsportklimaat.

Vervolgens geeft de KNGU aan te opteren voor een genuanceerd dialoog met alle betrokkenen en te spreken over gedeelde verantwoordelijkheid voor de jonge sporter, waarbij de ouders expliciet genoemd worden:  “[…] er lopen nog genoeg ouders rond, die hun kind teveel pushen.”

De turnbond die zich voor haar marketing o.a. het motto ‘The Hard Way To Success’ (= de harde weg naar succes) heeft eigen gemaakt om de turnsport te promoten, stelt dat je successen alleen kan bereiken in een veilig, gezond en vriendelijk sportklimaat waar er naast het leren van motorische en fysieke vaardigheden ook aandacht moet zijn voor plezier, persoonlijke ontwikkeling en veiligheid. Concreter dan dit wordt de persverklaring niet.

Dat er sprake zou zijn van klachten over ongewenst en grensoverschrijdend gedrag werd zichtbaar toen een in 2017 ontslagen damesturntrainer van SV Pax begin 2018 via Instagram een wanhopige openbare oproep deed aan de turnbond om een onderzoek in te stellen naar het ‘vergiftigd sportklimaat’ in het turnen. Volgens onze bronnen zou deze trainer dit kennelijk gepost hebben omdat hij ten einde raad zou zijn geweest en er tot dan volgens hem niets zou zijn gedaan met zijn klachten over het onveilig sportklimaat bij de topsportafdeling Turnen Dames van de regionaal TOC SV Pax, volgens hem aanleiding voor het in zijn ogen op grond van onterechte beschuldigingen onrechtmatig gegeven ontslag. Hij zou kennelijk ook op het matje geroepen zijn bij de KNGU omdat hij zijn oproep op Instagram openbaar had geplaatst. Naar GymPOWER toe kon de trainer in kwestie indertijd daarom niet reageren en een uitleg geven.

Desgevraagd schreef de KNGU aan GymPOWER, toen we de turnbond begin 2018 vroegen om een statement over dit thema in verband met de wereldwijde oproep om een nieuwe standaard in te stellen voor een voor alle betrokkenen veilige gymsportcultuur, het volgende: “De sociale veiligheid van sporters staat al jaren hoog op de (beleids- en werk)agenda van de KNGU. In 2018 worden (hierop voortbordurend) verschillende activiteiten ondernomen om dit onderwerp integraler op te pakken in alles wat we doen (zie o.a. jaarplan 2018). Ook de verenigingen nemen we actief mee via de VSK-adviseurs. Meer informatie kunt u krijgen bij: Henriët van der Weg“.  Die werkmethode is gezien de verse conclusie van de ISR kennelijk nu aan een upgrade toe.

Het is te hopen dat verenigingen en sporten met dit voorbeeld beseffen dat gedrag waarmee de veiligheid van de sporter in het geding is kan rekenen op een sterkere interne en externe controle. Op de bijscholingsdag GymIT, juni 2018, heeft Stichting GymPOWER een eigen poging ondernomen om de taboesfeer over dit thema te doorbreken. Gymnasten die zelf onveilige sportsituaties hadden ervaren werden daar in gesprek gebracht met Henriët Van derWeg van de KNGU, een cursusleidster van NOC*NSF en in het veld werkzame coaches. Hier bleek al dat het tijd werd om de zwijgcultuur over onveilige (trainings)situaties in het turnen en andere gymnastische en artistieke sporten te doorbreken: “Het wordt tijd dat er geluisterd wordt, zowel door de eigen club als de hiervoor bestaande meldpunten. We willen geen toestanden als in de VS.” De gymsportcultuur moet misstanden nu niet langer wegwuiven en gezamenlijk bouwen aan een sportcultuur waar de veiligheid van ieder gewaarborgd daadwerkelijk wordt, was toen al de stelling. Wellicht is dit hiertoe een belangrijke eerste aanzet. Het zou des te erger zijn als aandacht voor dit thema weer overwaait na berichten in de media nu.

Artikel © GymPOWER | Tekst © Therry da Silva | Credits beelden: screenshot Instagram-oproep

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.