Australië ageert voor ‘body-positivity’

Poster Jubileumviering 70 jaar © Gymnastics Australia

MELBOURNE – Op zaterdag 21 september 2019 zal het definitieve Australische WK-team aantreden in de tweede en laatste herenturninterland in Sportstad Heerenveen in het kader van de ‘DG The Trials 2019’ oftewel de WK-kwalificatiemomenten voor de Oranjeturners onder auspiciën van gymnastiekunie KNGU. Ook van Guatemala en Spanje zullen dan teams en/of turners aantreden. De deelname van de Australische turners brengt onder de aandacht dat hun federatie, die op 7 september 2019 haar 70ste verjaardag vierde, vorige maand krachtig stelling nam door maatregelen te nemen om ‘body-shaming’, denigrerend gedrag en ongepast taalgebruik tegen sporters uit de gymsport te bannen. De tijd is aangebroken om te kiezen voor ‘body-positivity’, zowel voor meisjes als voor jongens.

‘Body-shaming’ is het bekritiseren van iemands lichaam of gewicht volgens de Van Dale. In het internettrollentijdperk na #metoo gaat het om denigrerende opmerkingen, acties en reacties waarbij niet gekeken wordt naar wat iemand presteert in de sportarena, maar naar hoe iemand eruit ziet en of dat wel voldoet aan stereotypen die ver afstaan van de realiteit. Het trieste fenomeen heeft hardnekkig post gevat in met name de turnsport, waarvan vele voorbeelden bekend zijn van trainers, collega-sporters en turnvolgers die een sporter afbrandden om hun lichaam wat hun zelfvertrouwen zwaar op de proef stelde.

In 2016 deed de internationale turngemeenschap van zich spreken door het op te nemen voor de Mexicaanse turnster Alexa Moreno die na haar optreden tijdens de Olympische Spelen van Rio de Janeiro online een lawine trollen over zich heen kreeg vanwege haar lichaamsomvang en gewicht. Deze steun gaf haar vleugels in haar sportcarrière. Op de Wereldkampioenschappen van 2018 in Doha pakte Moreno de eerste WK-turnmedaille ooit voor haar land, achter de Amerikaanse Simone Biles en de Canadese Shallon Olsen. Het scheelde niks (0,08 punt) voor het zilver: 14,508 versus 14,516 punten van Olsen. Gymnastics Australia zegt tot de ontdekking gekomen te zijn dat steeds meer jonge sporters in de kwetsbare puberleeftijd stoppen met de gymsport omdat de focus te veel op hun lichaam ligt en niet op hun inspanningen en prestaties. Dat betrof soms ook grote talenten, die daarmee verloren gingen voor de gymnastiekwereld. Daarom besloot de bond een krachtig statement uit te brengen: “It’s time to focus on results and not how athletes look”. De Australische gymnastiekfederatie kwam dan ook met een hele set richtlijnen om ‘bodyshaming’ uit de gymnastische praktijk te bannen.

Vorig jaar is de jaarlijkse GymPOWER-bijscholing in samenwerking met de NOC*NSF (voor vier KNGU-licentiepunten), georganiseerd tijdens de inspiratiedag GymIT! 2018 in Utrecht, geheel gewijd aan dit thema. De reacties en ervaringen die werden gedeeld tijdens en na GymIT! 2018 spraken boekdelen en toonden aan dat een krachtige stellingname geïndiceerd was. Gymnastics Australië durfde die uitdaging aan te gaan en sprak de hoop uit dat meer sportbonden uit andere landen dit goede voorbeeld zouden volgen om dit trieste fenomeen internationaal de kop in te drukken. GymPOWER sprak de Australische turntrainster Sarah Hopkins die de maatregelen van haar federatie openlijk heeft onderschreven. De tijd is aangebroken om te kiezen voor ‘body-positivity’, zowel voor meisjes als jongens. De Australische gymnastiekfederatie timmert al een tijdje flink aan de weg wat veilig sportklimaat betreft: “Gymnastics has to  be a safe place for children to learn, grow and have fun!” 

Visie Australische turntrainster in Nederland

GymPOWER nam contact op met Tara Duncanson, trainster bij De Hazenkamp Gymsports in Nijmegen met Australische roots, die bereid was haar visie op dit onderwerp te geven.  Gymnastics Australia takes a stand against body shaming in artistic gymnastics. We would like to have a Dutch (Australian) point of view on body positivity

Foto © Casper Beijn : Trainster Tara Duncanson met turnster Liv Reijnen van De Hazenkamp Gymsports op het BK 2019 3e divisie in Vianen

Duncanson: “As many will agree, gymnastics is an incredibly challenging sport, both physically in the level of skill and fitness required as well as mentally in the need for discipline, focus and motivation. It saddens me then to think that some gymnasts (and non-gymnasts!) may not reach their full potential due to them worrying about the way they look, worrying about how people may perceive them, or being intentionally body shamed by others. The negative effects of this are often reinforced by the flashy images people see on social media or on TV, often the furthest thing from reality.

However in recent years I have noticed something of a shift in the way people view what they see on social media as well as how they think about themselves more generally. This is in no small part thanks to the impact of positive role models within the gymnastics community who articulate why they love and embrace their own unique bodies. We are also starting to see, encouragingly, many Gymnastics Federations getting behind the cause of body positivity and acting to combat body shaming, so that their gymnasts then feel empowered to think positively about themselves.

Our job as coaches is to work with and get the best from gymnasts of many different skill levels, different strengths, and of course different body types. The best coaches will be able devise a program and work with gymnasts to allow them to understand and exploit their bodies unique characteristics. And if a gymnast feels positively about their body, as they all ought to, then everyone benefits!”

Visie ouder in de Nederlandse gymsportwereld

“Hoewel de wetenschap al lang weet dat gewicht, bouw en gezondheid hele verschillende dingen zijn, is de gymnastiek vaak bij uitstek een sport waarbij de focus toch erg op het lichaam ligt. “Het oog wil ook wat” is in deze post-#metoo wereld eigenlijk geen argument meer. Het gaat bovendien om een sport waar de onderlinge verschillen erg groot zijn en het idee van het ideale turnlichaam sterk veranderd is met de tijd. Waren in de jaren 60 nog de ballerina-achtige sporters favoriet (met vooral lange armen en benen want dat leek zo gracieus), met de komst van Nadia Comaneci begon men het voordeel in te zien van een kleinere lichaamslengte: het balanspunt werd anders. Hiermee kon ook de moeilijkheid omhoog.

Dit werd in 2006 met de veranderde code of points in het turnen nóg belangrijker: de moeilijkheidsscore gaf gymnasten de kans om met goed uitgevoerde moeilijke sprongen hoger gejureerd te worden. Superster Simone Biles, die al sinds 2013 – op het jaar na waarin ze een sabbatical nam na de Spelen van Rio de Janeiro – de internationale turnsportarena bij de dames domineert, heeft een steviger postuur en vooral ook stevigere benen dan vroeger het ideaalplaatje voor turnen voorschreef – maar wat een power zit er dan ook in die benen!

Mijns inziens heeft er altijd iets dubbels gezeten in dat idee van een ideaal lichaam voor gymnasten. We willen supersterke jongens en meiden, die de meest moeilijke oefeningen uitvoeren – maar meiden met bijvoorbeeld te brede schouders of heupen en jongens wiens schouders juist weer niet breed genoeg zijn worden daar desondanks op aangekeken. Ook gymnasten die ‘te lang’ zijn voor de sport worden al snel ontmoedigd in hun doelen. Terwijl dit deels ook te maken heeft met lichaamsbouw en DNA en dus iets is waar de gymnast zelf zeer weinig aan kan doen.

De Australische bond heeft mijns inziens terecht stelling genomen door met een hele set maatregelen te komen die ervoor moet zorgen dat we met zijn allen weer kijken naar waarvoor die gymnasten zo keihard aan het trainen zijn, naar de skills die ze in die vele trainingsuren hebben leren beheersen. Want uiteindelijk telt het in elke sport om de resultaten en de moeilijkheid die een gymnast neer kan zetten. En wanneer weer gekeken wordt naar de dingen waar de gymnasten daadwerkelijk zelf wat aan kunnen veranderen komt dat ten goede aan de sfeer in de training én aan de motivatie van de (top) sporters die er zo hard voor werken. Een goede actie dus van Gymnastics Australia, en ik hoop dat ze het snel omzetten in beleid. Dat er internationaal maar vele bonden mogen volgen!”

Meer hierover kun je lezen op de website van Gymnastics Australia en de website van The Advertiser.

Artikel © GymPOWER | Credit tekst © Martine Hooijenga-Le Duc | Credit interviews © Casper Beijn | Credit afbeeldingen © Facebook Gymnastics Australia, © Facebook Alexa Moreno Fans; en © The Advertiser/AAP/Roy VanDerVegt

 

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.